เด็กดี?

ที่จริงช่วงนี้ คออักเสบอย่างอนาถ เลือดออกในคอ
แต่รู้ว่าตัวเองเป็นอะไรเพราะเคยเป็นมาหลายรอบ จนรู้กระทั่ง dose ยา ว่าต้องใช้อะไรเท่าไหร่-*- เลยไม่ไปหาหมอละ เพราะไปหาก็ได้มาแต่ยาเหมือนเดิม- -

แต่เห็นอะไรบางอย่างแล้วมันสะกิดใจหน่อยๆ

โคว้ท จาก อีเมล์ของชมรมพุทธ จุฬาฯ
(เราไม่ได้เข้าชมรมนี้นะ แค่เขียนเมล์ส่งให้เฉยๆ- -)

โดยที่เด็กที่จะมาร่วมประเมินนั้น เราเรียกว่า เด็กดี V-star
ซึ่งเป็นตัวแทนของโรงเรียนที่ผ่านการฝึกฝนอบรมตนเองมา 3 เดือนเต็ม!!
เข่น ไหว้พ่อแม่ พับผ้าห่ม ช่วยทำงานบ้าน สวดมนต์ นั่งสมาธิ รักษาศีล เป็นต้น

อ่านตรงนี้แล้ว...เราไม่เข้าใจว่าการฝึกฝนอบรมตนเอง มันมีความหมายว่าอย่างไรกันแน่
โดยเฉพาะยิ่งไม่เข้าใจว่า นิยามของเขา เกี่ยวกับเด็กดี คืออย่างไร

ในความคิดของเรา--เด็กดี คือผู้ที่สร้างสรรค์สังคม
แต่ การยกตัวอย่างแบบนั้น มันไม่เห็นจะช่วยสร้างสรรค์สังคมตรงไหน มันเป็นแต่การทำตามประเพณีไทยต่างหาก
ซึ่งการทำตาม มันก็ไม่ได้หมายความว่าจะเป็นเด็กดีด้วยซ้ำ เพราะเขาอาจเป็นคนเรียบร้อยเฉพาะที่บ้าน เป็นเด็กดีในสายตาพ่อแม่ แต่เป็นคนแย่ๆคนนึงในสังคม กระทั่งว่าการรักษาศีลก็ไม่ได้ครอบคลุมทุกพฤติกรรมและเจตนา จึงไม่ได้เป็นบรรทัดฐานที่ดีของการเป็นเด็กดีแต่อย่างใด

ลองสมมุติว่า เราใช้บรรทัดฐานเดียว คือ การพับผ้าห่ม สำหรับวัดความเป็นเด็กดีดูนะ

ถ้าเด็กหญิง กอกุ๊ก พับผ้าห่มทุกครั้งที่ตื่นนอน ก็จะเป็นเด็กดี อย่างไม่มีข้อสงสัย
แม้เด็กหญิง กอกุ๊ก จะไม่รู้ว่าพับผ้าห่มไปเพื่ออะไร รู้แต่ว่าพับผ้าห่มหมายความว่าเป็นเด็กดี ชีอยากเป็นเด็กดี ให้คนรอบข้างชื่นชมชี ชีเลยทำ

แต่ถ้า เด็กชาย กอไก่ ไม่เคยพับผ้าห่มเลยสักครั้ง จะหมายความว่าเขาเป็นเด็กไม่ดีหรือไม่?
ถ้าเด็กชาย กอไก่ คิดสะระตะแล้วไม่เห็นความสำคัญของการพับผ้าห่ม คิดว่าพับไปก็ไร้ประโยชน์ ไม่ได้ช่วยให้โลกนี้มีอะไรดีขึ้นมา จึงไม่พับผ้าห่ม แม้มันจะเป็นบรรทัดฐานของความเป็นเด็กดีก็ตาม

คือ ในความคิดของเรา การทำตามหรือไม่ทำตามบรรทัดฐานของสังคม มันไม่ใช่สิ่งที่จะวัดความดีความชั่วอะไร
เจตนา และการตระหนักคุณค่าของสิ่งที่ทำต่างหาก ที่จะช่วยบ่งบอก ว่าเป็นเด็กดีหรือไม่

หากใช้มาตรฐานนี้ ก็จะหมายความว่า
เด็กดี ที่ไม่รู้ว่าทำดีไปทำไม ก็ไม่ได้มีค่ามากไปกว่าคนทั่วไปที่ไม่เคยทำอะไรเลย

อนึ่ง การไม่ทำสิ่งที่ชาวบ้านคิดว่าดี เพราะไม่เห็นความสำคัญของมัน หรือเห็นข้อเสียในสิ่งนั้นๆ บางครั้งก็ไม่สามารถวัดอะไรได้เหมือนกัน
เพราะบางสิ่งบางอย่าง มันก็ไม่ใช่แค่ทัศนคติของเราที่จะตัดสินโดยสิ้นเชิง

สมมุติว่า มีการจัดเชียร์กีฬา ก็แล้วกัน (ใกล้ตัวมาก 555)
สมมุติ นาย กิบส์ ไม่เห็นประโยชน์ของการเชียร์กีฬา คิดว่ามันไร้สาระ ทำไปก็ไร้ค่า เสียเวลาโดยใช่เหตุ ไม่ได้อะไรขึ้นมา จึงตัดสินใจไม่ช่วยงานอะไรเลยทั้งสิ้น

นายกิบส์ คิดอย่างมีเหตุผล และทำตามความคิดของตัวเอง...ใช่ แต่โลกนี้มันไม่ได้ง่ายขนาดนั้น

เพราะถ้านายกิบส์ไม่ช่วยงานอะไรเลย ย่อมทำให้เพื่อนอีกหลายคน ต้องมาแบกรับหน้าที่ที่นายกิบส์ควรจะทำ ดังนั้นจึงถือว่าการไม่ช่วยอะไรเลย ในกรณีนี้ คือการสร้างความลำบากแก่ส่วนรวมทางหนึ่ง
สรุปว่า สุดท้ายแล้ว นายกิบส์สบายคนเดียว ส่วนคนที่เหลือทำงานกันเจียนตาย ทั้งที่ทุกคนก็เห็นพ้องต้องกันว่า มันไร้สาระจริงๆ
แต่ถ้าไม่ทำ ไม่มีผลงานออกมา มันก็เป็นอีกหนึ่งเครื่องหมายที่แสดงถึงความแตกสามัคคีในหมู่คณะ

ถ้านายกิบส์ คิดว่ามันไร้สาระ แต่เข้ามาช่วยงาน เพราะอยากช่วยเพื่อน ก็ไม่ใช่ว่านายกิบส์จะทำอะไรขัดแย้งกับทัศนคติของตัวเองเสียหน่อย
เพราะจุดมุ่งหมายของงาน กับเนื้องาน บางครั้งมันเป็นคนละส่วนกัน

เช่นนี้ หากนายกิบส์ ไม่เคยคิดจะช่วยอะไรเลย ทั้งที่สภาพตัวเองพร้อมอยู่แล้ว
นายกิบส์เป็นเด็กดีหรือไม่ที่ทำตามความคิดของตัวเอง เฉพาะในเรื่องนั้นๆ?

มองในระยะยาว หากไม่ช่วยเรื่องนี้ แต่ช่วยเรื่องอื่น ก็ไม่ถือว่านายกิบส์เป็นเด็กไม่ดีนะ
แต่ถ้าตลอดชีวิต นายกิบส์ใช้แต่มาตรฐานความคิดตัวเอง แล้วมองเพียงด้านเดียว จึงไม่ช่วยอะไรใครเลย แบบนี้มันก็อีกเรื่อง

ดังนั้น ในกรณีนี้ ไม่ใช่เพียงเจตนา หรือการตระหนักคุณค่าของสิ่งที่ทำ ที่จะนำมาใช้ตัดสินความเป็นเด็กดี
การตระหนักในกำลังของตน ว่าจะสามารถช่วยสร้างสรรค์สังคมได้ ก็เป็นอีกหนึ่งบรรทัดฐานเหมือนกัน

อย่างไรก็ตาม โลกนี้ไม่ได้ง่ายดายอะไรขนาดนั้น

การมองว่า เป็นเด็กดี หรือไม่ มันไม่ได้มีบรรทัดฐานอะไรตายตัว
ล้วนแล้วแต่ขึ้นอยู่กับกรณี ขึ้นอยู่กับความกว้างของกรอบความคิดที่มอง

แล้วทางชมรมพุทธฯจะยกตัวอย่างมาทำไม

แล้วเราจะร่ายมายืดยาวนี่ทำไม

โอย...
เอาเหอะ ร่ายมาแล้วนี่นะ 55+

เด็กดี?

ความคิดเห็น