การเตรียมคลอดลูกสุนัข อุปกรณ์ที่จำเป็นสำหรับสุนัขในการช่วยคลอด

สำหรับการเตรียมคลอดลูกสุนัข สำหรับแม่สุนัข ประมาณ 7 วัน ก่อนแม่สุนัขครบกำหนดคลอด เจ้าของสุนัขควรทำความสะอาดแม่สุนัขโดยการตัดขน และใช้น้ำสบู่ล้างบริเวณรอบๆ ปากช่องคลอด เต้านม ขาหนีบ ล้างออกให้หมดและเช็ดให้แห้ง เพื่อป้องกันการติดเชื้อต่างๆขณะคลอด จากนั้นนำแม่สุนัขใกล้คลอดไปอยู่ในที่ซึ่งจัดไว้เป็นคอกคลอด ซึ่งควรเป็นบริเวณที่สงบ แห้ง ปราศจากความชื้น และสามารถทำความสะอาดง่ายโดยกั้นเป็นคอกคลอด เพื่อไม่ให้ลมโกรกมากเกินไป และให้เกิดความอบอุ่น บริเวณนั้นควรปูด้วยผ้าสะอาดไม่ควรใช้หนังสือพิมพ์ เพราะจะดูดเก็บความชื้นและสกปรกง่าย นำแม่สุนัขใกล้คลอดไว้อยู่ในที่ซึ่งจัดเตรียมไว้ 7 - 14 วันก่อนคลอดเพื่อให้แม่สุนัขปรับตัวและคุ้นเคยกับที่อยู่ใหม่ก่อนคลอด

อุปกรณ์ที่จำเป็นสำหรับเจ้าของสุนัขในการช่วยคลอด

ปกติแม่สุนัขจะคลอดเองตามธรรมชาติ แต่บางกรณีที่จำเป็นเจ้าของอาจต้องช่วยแม่สุนัขในการทำการคลอดลูกด้วย

1. ผ้าแห้งสะอาด สำหรับเช็ดตัวลูกสุนัขเพื่อช่วยกระตุ้นการหายใจ
2. กรรไกร ใช้สำหรับตัดสายสะดือลูกสุนัข
3. ด้าย สำหรับผูกสายสะดือลูกสุนัข
4. น้ำยาฆ่าเชื้อ
5. ทิงเจอร์ไอโอดีน
6. ปรอดวัดอุณหภูมิ
7. ลูกยาง สำหรับดูดน้ำคร่ำ

กลไกการคลอดลูกของแม่สุนัข

เมื่อใกล้คลอดเจาของสุนัขจะสังเกตเห็นว่าแม่สุนัขจะลุกลี้ลุกลน กระวนกระวายและพยายามคุ้ยเขี่ยทำรัง และพยายามแยกตัวออกไปซ่อนอยู่ในที่เงียบ ห่างจากผู้คน หากเจ้าของใช้นิ้วบีบรีดน้ำนมจากเต้านม จะพบว่ามีน้ำนมไหลออกมาตั้งแต่ 2 - 3 วันก่อนคลอด

ระยะการคลอดปกติของแม่สุนัข

ระยะที่ 1 ของการคลอดลูกสุนัข
จะกินเวลาเฉลี่ย 6 - 12 ชั่วโมง การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น จะมีการหดตัวอย่างรุนแรงของกล้ามเนื้อผนังมดลูก และเริ่มเปิดออก เมื่อใกล้จะสิ้นสุดระยะที่ 1 จะพบถุงน้ำคร่ำโผล่บริเวณปากมดลูก และการแตกของถุงน้ำคร่ำจะเป็นจุดเริ่มต้นระยะที่ 2 แม่สุนัขบางตัวอาจมีอาการหอบ อาเจียนและคุ้ยเขี่ยทำรังในช่วงนี้ เจ้าของสุนัขไม่ควรยุ่งกับแม่สุนัขในช่วงนี้ ควรปล่อยให้อยู่อย่างสงบในบริเวณที่เตรียมไว้คลอด

ระยะที่ 2 ของการคลอดลูกสุนัข
จะกินเวลาประมาณ 3 - 6 ชั่วโมง ขึ้นอยู่กับจำนวนลูกที่คลอด และความแข็งแรงของแม่สุนัข อาการของแม่สุนัขโดยทั่วไปเมื่อลูกคลอดจะสามารถเอาเยื่อของถุงน้ำคร่ำออกจากลูกตัวเองได้ และจะเลียลูกสุนัขที่เกิดใหม่เพื่อกระตุ้นระบบไหลเวียนโลหิตและระบบหายใจ และจะกัดสายสะดือเองและอาจจะกินรกที่ติดมากับตัวลูก ลูกสุนัขปกติจะเริ่มดูดนมแม่ทันที แต่หากแม่สุนัขไม่สามารถกัดเอาเยื่อเมือก และถุงน้ำคร่ำออกจากตัวลูกเองได้ภายใน 1 - 3 นาที เจ้าของสุนัขจะต้องช่วยทำคลอดโดยการใช้ผ้าแห้งสะอาดถูและเช็ดอย่างแรงเอาเยื่อต่างๆ ออกจากตัวลูกสุนัข จากนั้นใช้ลูกยางดูดเอาน้ำคร่ำและเยื่อต่างๆออกจากปากของลูกสุนัขทันที แล้วเอาผ้าห่อตัวลูกสุนัขสะบัดเอาหัวลง 2 - 3 ครั้ง เพื่อกระตุ้นการหายใจ หากแม่สุนัขไม่กัดสายสะดือลูกสุนัข ห่างจากช่องท้องประมาณ 1 นิ้วใช้กรรไกรตัดแล้วทาด้วยทิงเจอร์

ระยะที่ 3 ของการคลอดลูกสุนัข
เป็นระยะที่มีการขับออกของรก และเป็นระยะที่มดลูกกลับเข้าอู่ ระยะเวลาของการคลอดทั้งหมดตั้งแต่ระยะที่ 3 ของการคลอดรวมกันนั้นอาจเปลี่ยนแปลงขึ้นกับพันธุ์ของสุนัขแต่ละพันธุ์และตัวของแม่สุนัขเอง และสิ่งแวดล้อมของแม่สุนัขด้วย และหมั่นคอยสังเกตความผิดปกติที่อาจเกิดขึ้นกับแม่สุนัขขณะคลอด

ความผิดปกติของแม่สุนัขขณะคลอด
1. สีของน้ำเมือกที่ออกจากช่องคลอด สิ่งที่ผิดปกติ เช่น มีสีเขียวคล้ำ , สีแดง , สีดำ เนื่องจากมีเลือดปน
2. กลิ่นของน้ำเมือกที่ผิดปกติ เช่น กลิ่นเหม็นเน่า
3. อาการเบ่งคลอดที่อ่อนลง หรือหยุดเบ่งคลอดไปเลยขณะคลอดลูกสุนัข
4. แม่สุนัขหมดแรงเบ่งและมีความเจ็บปวดมาก
5. ลูกตายในท้อง
6. ระยะเวลาตั้งท้องสั้น หรือนานกว่าปกติ ( ปกติแม่สุนัขจะตั้งท้อง 58 - 63 วัน ) ซึ่งเจ้าของสุนัขควรนำแม่สุนัขไปหาสัตวแพทย์โดยเร็วที่สุด

บทความพิเศษ จาก น.สพ. สุวัฒน์ หมวดเหล็ก สีสันสัตว์เลี้ยง ปีที่ 3 ฉบับที่ 29

ดูเพิ่มเติมได้ที่ http://petsocietythailand.com/?p=1317