แพทย์ผิวหนังชี้ คลั่งสวยเกินเหตุ อาจเป็นอาการทางจิต

หมอประวิตร พิศาลบุตร พบคนไข้มากมาย มีข้อห่วงใยถึงผู้ที่นิยมไปหาหมอเพื่อรับการตรวจ เพราะเข้าใจตัวเองเป็นป่วย แต่นั่นเป็นอาการป่วยทางจิตจริงของโรค "โซมาโตฟอร์ม"

นายแพทย์ประวิตร พิศาลบุตร แพทย์โรคผิวหนัง เปิดเผยว่า ปัจจุบันมีกระแสทั้งในต่างประเทศและในไทยที่จะตกแต่ง ร่างกายด้วยวิธีแปลกๆ นอกเหนือไปจากการสัก, การเจาะ, การใส่ห่วง ซึ่งวิธีตกแต่งที่แปลก ๆ ที่มาใหม่ เช่น การผ่าลิ้นเป็นสองแฉก, การกรีดผิวให้เป็นแผลเป็น, การตัดใบหูให้แหลมเหมือนหูสุนัข, ฝังเพชรในลูกตา, ตัดเส้นใต้ลิ้น,ใส่เขา, ตะไบฟัน พบว่าผู้ที่ตกแต่งร่างกายอย่างถาวรแบบแปลก ๆ นี้ ส่วนหนึ่งมีความผิดปกติทางจิตใจที่เรียกว่า โซมาโตฟอร์ม (somatoform disorder) ซึ่งเป็นกลุ่มอาการที่มีอาการแสดงทางร่างกายเหมือนเป ็นโรค แต่หาสาเหตุที่แท้จริงว่าเป็นโรคทางกาย โรคทางจิตใจ หรือจากการได้รับสารพิษไม่ได้

ลักษณะเฉพาะของโซมาโตฟอร์มคือ ไปพบแพทย์เพื่อขอรับการตรวจหลาย ๆ ครั้งด้วยความเข้าใจว่าตนเองเป็นโรค แต่แพทย์ตรวจไม่พบการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายและได้ยืน ยันให้ผู้ป่วยรับทราบ

นพ.ประวิตร เปิดเผยว่า ในด้านโรคผิวหนังเริ่มมีผู้ป่วยกลุ่มหนึ่งที่เข้าใจว ่าตนเองเป็น โรคผิวหนังจากมลพิษในสิ่งแวดล้อม ที่นอกจากมีอาการทางผิวหนังแล้ว ยังมีอาการอื่น เช่น ปวดศีรษะ, เหนื่อยอ่อน, ปวดเมื่อย บางรายกังวลว่า มีความผิดปกติของผิวหนังหรืออวัยวะไม่ได้สัดส่วน เช่น จมูก,ตา,ริมฝีปาก,เต้านม, ผมบาง, ขนดก, รูขุมขนโต มีกลุ่มอาการหนึ่งที่ผู้ป่วยต้องการเป็นสาวเป็นหนุ่ม ไปตลอด เรียกว่า กลุ่มอาการ ดอเรียน เกรย์ (Dorian Gray syndrome) ที่ตั้งชื่อตามตัวละครชายหนุ่มสุดหล่อที่กลัวความแก่ มากจนต้องขอให้ภาพวาดแก่แทน

นอกจากนี้ยังมีกลุ่มอาการกลัวหน้าแดง ทำให้ผู้ป่วยเลี่ยงการเข้าสังคม, อาการเจ็บปวดที่ไม่สามารถหาสาเหตุได้ เช่น อาการเจ็บผิวหนังทั้งตัว, เจ็บปวดและคันที่หลัง มักเป็นที่สะบัก, เจ็บลิ้นและเจ็บในช่องปาก , เจ็บหนังศีรษะ, มีอาการคันทั่วตัวที่ไม่มีสาเหตุ และมีอาการคันเฉพาะที่ที่อวัยวะเพศสตรี เรียกว่า อาการคันของแม่ม่าย (widow’s pruritus) ซึ่งอาจบ่งถึงความขัดแย้งทางจิตใจในเรื่องเพศ

ทั้งผู้ป่วยและแพทย์ จำเป็นต้องรู้จักความผิดปกติที่เ รียกว่าโซมาโตฟอร์มนี้ แต่ก็ต้องตรวจหาสาเหตุอื่นด้วย เช่น อาการคันทั่วตัวอาจเป็นโรคทางจิตใจ หรือ โซมาโตฟอร์ม แต่ก็อาจเป็นอาการที่สืบเนื่องมาจากโรคทางกาย เช่น เบาหวาน, โรคตับ และมะเร็งต่อมน้ำเหลือง

ในผู้ที่ชอบผ่าตัดตกแต่งร่างกาย เช่น ทำจมูก, เสริมเต้านม บางรายทำแล้วทำอีกไม่ได้ขนาดที่พอใจเสียที ตลอดจนบางคนที่สัก, เจาะ, ผ่าลิ้น, ใส่ห่วงจนมากผิดปกติ ส่วนหนึ่งอาจเป็นความผิดปกติทางจิตที่เรียกว่า body dysmorphic disorder ซึ่งเป็นกลุ่มอาการทางจิตเวชที่ผู้ป่วยวิตกกังวลในรู ปลักษณ์ของตนเองอย่างมาก จนไม่เป็นอันทำงาน ทั้งที่รูปลักษณ์มีความผิดปกติเพียงเล็กน้อย หรือไม่ผิดปกติเลย กรณีเหล่านี้จำเป็นต้องปรึกษาจิตแพทย์ร่วมรักษาด้วย

ที่มา มติชน